پیشگیری از بیماریهای قلبی عروقی
اثرات ورزش در کاهش بیماری های قلبی و عروقی:
۱- ورزش منظم و مداوم باعث افزایش قطر عروق کرونر قلب می شود.
۲- ورزش باعث می شود عضله قلب قوی شده و پمپاژ آن افزایش یابد.
۳- میزان چربی های مضر خون کاهش می یابد.
۴- در صورت تنگی در عروق کرونر اصلی قلب، عروق فرعی افزایش می یابد.
۵- فشار خون در افراد مبتلا به افزایش فشار خون (tension Hyper) کاهش می یابد.
۶- تعداد ضربان قلب در حالت استراحت کاهش می یابد.
پیشگیری ار بیماریهای قلبی عروقی
نکات بسیار مهم ورزشی در بیماران قلبی:
۱- بهترین ورزش پیاده روی است. ابتدا با ۲ تا ۵ دقیقه شروع کرده و سپس روزانه یک تا ۲ دقیقه به آن اضافه کنید تا به ۳۰ تا ۴۵ دقیقه برسد.
۲- شدت ورزش به حدی باشد که دچار احساس تنگی نفس، خستگی شدید، سرگیجه و درد سینه نشوید.
۳- از ورزش در آب و هوای بسیار گرم و مرطوب پرهیز شود.
پیشگیری ار بیماریهای قلبی عروقی
۴- همیشه بیماران قلبی نیتروگلیسیرین زیرزبانی همراه داشته باشند و در صورت بروز مشکل قلبی زیرزبان قرار دهند.
۵- از انجام فعالیت های قدرتی (مانند وزنه برداری، هل دادن ماشین، شنا رفتن، دمبل زدن و…) جدا خودداری شود.
۶- در صورت بروز سرگیجه، تنگی نفس، درد سینه در هنگام ورزش یا بعد از آن بلا فاصله به پزشک مراجعه شود.
۷- از خوردن غذاهای چرب و سنگین و قهوه و کاکائو پرهیز شود.
پیشگیری ار بیماریهای قلبی عروقی
۸- از شرکت در ورزش های مسابقه ای که فشار روحی و فیزیکی زیادی دارند اکیدا خودداری شود.
۹- در صورت ابتلا به بیماری های شایع نظیر سرماخوردگی و غیره از انجام فعالیت های ورزشی تا بهبودی خودداری شود.
پیشگیری ار بیماریهای قلبی عروقی
۱۰- از دوش گرفتن یا شنا کردن در آب سرد و گرم خودداری شود.
۱۱- بیمارانی که از داروهای ضدانعقادی (مانند وارفاین، کومادین، آسپرین) استفاده می کنند باید از انجام فعالیت ورزشی که خطر خونریزی وجود دارد خودداری نمایند.
آیا استرس می تواند حمله قلبی را موجب شود؟
استرس می تواند موجب هیجان، افزایش فشارخون، خستگی، افسردگی، سر درد میگرنی، اختلالات تنفسی و عضلانی، مسایل جنسی، اشکال در خواب و ضایعات جلدی بشود.
پیشگیری ار بیماریهای قلبی عروقی
ضمنا افراد دچار استرس فاقد زندگی توام با شادی و خوشحالی هستند. مطالعات زیادی نشان داده است که استرس علاوه بر افزایش توسعه عوارض AMI به ۲ تا ۳ برابر، طول مدت بستری شدن و درمان این بیماران را در بخش های مراقبت ویژه نیز بیشتر می کند ولی هنوز پزشکان به فاکتورهای روانی در تشخیص و درمان این بیماران توجه خاصی مبذول نمی دارند.
بسیاری از محققین و متخصصین بیماری های قلب و عروق شرح داده اند که استرس یک عامل خطرناک برای بیماری های عروق کرونر از راه ایجاد آترواسکلرز می باشد. علاوه بر این استرس می تواند از راه اسپاسم عروق کرونر و فعال کردن سیستم آدرنرژیک توسعه AMI را به ۲ برابر افزایش دهد که این عمل استرس به عنوان یک فاکتور مستقل به حساب می آید.
بسیاری از کلینسین ها به این موضوع توجه ندارند که فاکتورهای روانی و استرس در تشخیص و درمان بیماری AMI دخالت دارند و حتی نسبت استرس یا اختلالات روانی مانند هیجان، افسردگی یا مجموعه آن دو بیماری AMI بسیار بالا بوده و حتی تا ۸۵ درصد می رسد.
تغذیه در بیماران قلبی باید چگونه باشد
رژیم غذایی
۲۵ میلیگرم افزایش در کلسترول رژیم غذایی کلسترول خون را ۱ واحد بالا میبرد و افزایش کلسترول خون منجر به بروز بیماریهای قلبی عروقی میشود.مواد غذایی حاوی کلسترول بالا ،کلسترول خون و LDL را بالا میبرند،اما به مقدار کمتر از چربی اشباع.بطوری که غذاهای پر از چربی اشباع ۴ برابر غذاهای پر از کلسترول، چربی خون را بالا میبرند.
پیشگیری ار بیماریهای قلبی عروقی
بعضی افراد به کلسترول رژیم زیاد پاسخ میدهند (HYPERRESPONDER) یعنی با خوردن غذاهای پر کلسترول ، کلسترول خونشان بالا میرود ولی بعضی افراد کم پاسخ نمیدهند (HYPORESPONDER)، یعنی بعد از خوردن غذاهای پرکلسترول،کلسترول خونشان تغییری نمیکند.
حذف کامل کلسترول از رژیم غذایی خطرناک است؛از جمله باعث کاهش کولین و اختلال کار کبد می شود.با این حال توصیه می شود روزانه کمتر از ۳۰۰ میلیگرم کلسترول دریافت شود.
منابع غذایی کلسترول:
– زرده تخم مرغ:
زرده تخم مرغ غنی از کلسترول است و در افرادی که ریسک فاکتورهای بیماریهای قلبی را دارند باید به ۳ تا در هفته محدود شود.ضمن اینکه حاوی لسیتین است که چربی خون را پایین می آورد.سفیده تخم مرغ غنی از پروتئین (با امتیاز ۱۰۰) است و نباید محدود شود.
– کره :
کره حیوانی چربی اشباع است و حاوی کلسترول هم هست و دو فاکتورخطر دارد.
کره گیاهی (مارگارین) چربی اشباع است و کلسترول ندارد،ولی حاوی اسید های چرب ترانس است که فاکتور خطر بیماریهای قلبی و سرطان است. در کل کره های گیاهی نرم که کمترین اسید های چرب ترانس را دارا هستند نسبت به کره های حیوانی ارجحیت دارند.
پیشگیری ار بیماریهای قلبی عروقی
– روغن حیوانی:
این نوع روغن هم چربی اشباع و هم کلسترول بالایی دارد و در بیماران قلبی توصیه نمیشود.
– گوشت و امعاء و احشاء:
– جگر :
پروتئین آن بالاتر ولی چربی آن پایین تراز گوشت قرمز است .
۳ برابر گوشت قرمز آهن دارد و غنی از VIT Aو VIT B12 است.کلسترول آن بالاتر از گوشت است.
– دل و قلوه(قلب و کلیه):
پروتئین و چربی شبیه به گوشت دارد،کلسترول قلوه بالاتر از دل و گوشت و شبیه به جگر است.آهن آن بیشتر از گوشت است.
– سیرابی و شیردان:
پیشگیری ار بیماریهای قلبی عروقی
چربی آن در مقایسه با گوشت قرمز به ویژه گوشت گوسفند کمتر و مشا به گوشت کم چرب است.پروتئین آن برابر با گوشت قرمز و سفید است.کلسترول آن از دل و قلوه و جگر پایین تر است.مصرف آن ۴-۳ بار در ماه همراه با نان یا برنج اشکال ندارد.
در افرادی که هایپرلیپیدمی دارند مصرف جگر و امعا و احشا به یک بار در ماه محدود میشود
-روغن‌های اشباع شده، روغن جامد حیوانی، کره، روغن جامد نباتی و چربی‌های همراه با گوشت، خطرسازترین عامل برای بیماران قلبی هستند.
چربی‌های اشباع شده به علت رسوب در دیواره عروق باعث تشدید بیماریهای قلبی می شوند.
افراد مبتلا به بیماری قلبی از خوردن سوسیس و کالباس ، شیرینی‌های پرچرب، سس‌ها و کباب‌های کوبیده پرچربی پرهیز کنند.
مصرف لبنیات کم چرب و نان سبوس دار که حاوی مقادیر زیادی ویتامین B بوده و باعث کاهش چربی خون این بیماران می شود بهترین روغن برای مصرف به خصوص در افراد مبتلا به بیماریهای قلب وعروق، روغن مایع ذرت و آفتابگردان است.
مهمترین علت مصرف زیاد روغن جامد ناآگاهی مصرف‌کنندگان از مضرات آن، اقتصادی بودن و بهره‌مندی روغن‌های نباتی و جامد از یارانه‌های دولتی می باشد.علت عمده جامد کردن و هیدروژنه کردن روغن‌های مایع، گرایش مصرف‌کنندگان به استفاده از روغن جامد، پایداری این نوع روغن در مقابل عوامل محیطی و سهولت در حمل و نقل آن می‌باشد.
پیشگیری ار بیماریهای قلبی عروقی
در سالهای اخیر تمام کارخانه‌های تولیدکننده مواد غذایی موظف شده‌اند مواد تشکیل‌دهنده و میزان انرژی و کالری هر ماده را بر روی آن حک کنند تا افرادی که دچار مشکل چربی خون یا بیماری قلبی هستند، از ترکیبات آن آگاه باشند. :
در فرایند جامدکردن روغن، اسیدهای چرب با هیدروژن اشباع میشود که این اسیدها برای سلامتی مضر بوده و همچنین در این فرایند ترکیب‌های غیرعادی دیگری به‌نام اسیدهای چرب ترانس بوجود می‌آید که آن هم مضراست چربی ترانس موجود در روغن جامد باعث افزایش چربی بدخون و کاهش چربی خوب خون شده و کلسترول خون را بالا میبرد که افزایش آن برای قلب بسیار مضر است.
در عوض باید روغن‌های کلزا (کانولا)، سویا، زیتون، بادام و آفتابگردان جایگزین آنها شوند.
روغن مایع به دلیل اینکه حاوی اسیدهای چرب غیراشباع فراوان و فاقد کلسترول است بر روغن جامد برتری دارد چرا که روغن جامد هیدروژنه که میزان اسیدهای چرب اشباع آن بیش از ۲۵درصد و اسیدهای چرب ترانس آن بیش از ده درصد باشد، خطر ابتلا به امراض قلبی و عروقی را افزایش می‌دهد.
مصرف ماهی، زیتون و مغز گردو، بادام، حاوی روغن با کیفیت مطلوب هستند و روغن ماهی به دلیل دارا بودن اسیدهای چرب امگا ۳ و روغن زیتون و روغن دانه انگور و گردو به دلیل دارا بودن اسید اولئیک فراوان باعث کاهش کلسترول بد ( (LDLخون میشود و برای سلامت قلب و عروق مفید است.
حتی‌الامکان از مصرف غذاهای سرخ کرده خودداری شود و در صورت لزوم از روغن مخصوص سرخ کردن استفاده گردد.
روغن مایع مخصوص سرخ کردنی درمقابل حرارت پایدار است، این موضوع به‌آن معنی نیست که از این نوع روغن چندین بار می‌توان برای سرخ کردن استفاده کرد.
یکی از راههای نهادینه کردن مصرف روغن مایع بین آحاد مردم توزیع روغن مایع یارانه‌ای به جای روغن جامد است.
پیشگیری ار بیماریهای قلبی عروقی
مصرف‌کنندگان باید تا حد امکان از روغن مایع که فاقد اسیدهای‌چرب اشباع شده و ایزومر ترانس است استفاده کنند.: غذاهایی مانند سیب زمینی سرخ‌شده و مرغ سوخاری که متاسفانه در بین مردم بیشترین تقاضا را دارد، سرشار از چربی‌های ترانس بوده و برای سلامتی بدن بسیار مضر است.
هنگام سرخ کردن مواد غذایی با روغن مایع یا سایر روغن‌ها، حرارت نباید از ۱۷۰درجه سانتی‌گراد تجاوز کند، زیرا حرارت زیاد موجب دود کردن و سوختن روغن و تغییر ترکیب شیمیایی و در نتیجه سرطان‌زایی آن میشود.
نصب برچسب میزان ترانس روی بسته روغن‌های جامد می‌تواند به‌منزله هشداری جهت کنترل مصرف این نوع روغن‌هابشمار رود این طرز تفکر که روغن جامد و به ویژه حیوانی هیچ ضرری برای سلامتی بدن ندارد کاملا اشتباه است و در دراز مدت باعث بروز سکته‌های مغزی و قلبی میشود..
اصول پیشگیری از بیماری های قلب و عروق در افراد دیابتی
۱.چربی (به ویژه کلسترول) خون خود را کاهش دهید.
کلسترول که نوعی چربی است، در پیدایش و گسترش تصلب شرایین نقش مهمی دارد زیرا می تواند در دیواره رگها رسوب کند و همراه با عوامل دیگر به تنگی و بسته شدن سرخرگها بینجامد.
کلسترول دونوع مهم دارد: یکی کلسترول «بد» (LDL) که موجب بسته شدن رگها و بیماری قلبی-عروقی می شود و دوم کلسترول «خوب» (HDL) که کلسترول اضافی بدن را از بافتها خارج می کند و خطر بیماری قلبی را می کاهد. نوعی از کلسترول که باید غلظت کمی در خون داشته باشد، همان نوع «بد» یا LDL است.
شما می توانید با پرهیز از مصرف غذاهای پرچربی و رعایت توصیه های پزشکتان، چربی خون خود را در سطح مناسب نگه دارید.
۲.فشار خون خود را کنترل کنید
پیشگیری ار بیماریهای قلبی عروقی
فشار خون بالا افزون بر اینکه فشار بیشتری بر قلب وارد می سازد و نیاز آن به خون را افزایش می دهد، روند تصلب شرایین را هم تسریع می کند و سبب آسیب اندامهای گوناگون بدن می گردد.
۳.وزن خود را به حد مناسب برسانید
چاقی عامل خطر مهمی برای افزایش فشار خون است. همچنین چاقی یا اضافه وزن موجب افزایش مقاومت سلول های بدن نسبت به انسولین می شود. شما باید زیر نظر یک پزشک یا متخصص تغذیه وزن بدنتان را به میزان متناسب باقد، جنس و سن خود برسانید.
۴.سیگار نکشید
استعمال دخانیات سبب افزایش ضربان قلب و در نتیجه کار قلب می شود و فشار خون را هم بالا می برد. همچنین سیگار بر اثر روی عوامل انعقادی و نیز غلیظ کردن خون احتمال تشکیل لخته و بسته شدن سرخرگ ها را افزایش می دهد. افزون براین، سیگار با اثر بر رگهای کوچک، خونرسانی به بخش های انتهایی اندام ها (به ویژه پاها) را مختل می کند و این عارضه در افراد دیابتی که گرفتاری اعصاب محیطی نیز دارند، بسیار مهم است و خطر قطع عضو را باز هم افزایش می دهد. این آثار جدای از سرطان زایی سیگار است که موجب ناتوانی و مرگ خواهد شد. امروزه سیگار مهم ترین علت قابل پیشگیری سرطان بشمار می آید.
۵.قند خون خود را کنترل کنید
کنترل دقیق قند خون، هم به طور مستقیم و هم به طور غیرمستقیم، نقش مهمی در پیشگیری از بیماریهای عروقی می تواند داشته باشد.
۶.فعالیت ورزشی منظم داشته باشید
پیشگیری ار بیماریهای قلبی عروقی
پژوهشهای پزشکی نشان داده اند که داشتن یک زندگی کم تحرک (از نظر بدنی)، صرف نظر از عوامل خطر دیگر، احتمال دیابت، چاقی و بیماری کرونری قلب را افزایش می دهد. پیادهروی، دوچرخه سواری، تنیس روی میز، باغبانی و دویدن آرام فعالیتهای بدنی هستند که اثر مفیدی بر تندرستی شما خواهند داشت. توصیه می شود که روزانه ۳۰ دقیقه به فعالیت بدنی بپردازید، می توانید این میزان فعالیت را در سه دوره ۱۰ دقیقه ای (بافاصله) نیز انجام دهید
بیشتر بخوانید: